[PRIDE MONTH] Tình yêu dành cho tất cả mọi người, mọi giới tính và thời trang cũng vậy
Thời trang, hay áo quần, trong mọi sự kiện của xã hội, đóng vai trò như một mặt báo truyền tin và là phương tiện để cộng đồng đấu tranh cho tiếng nói cho mình. Vậy ngành thời trang đã lên tiếng qua những cách thức như thế nào?
Dosi-in · 2021-06-11 · Tin tức
Bắt nguồn từ năm 1969 tại Mỹ, giờ đây, tháng 6 hằng năm đã trở thành tháng dành cho các hoạt động diễu hành, dã ngoại, lễ hội âm nhạc,... đầy tự hào dành cho LGBTQ+. Hay còn được gọi bằng cái tên Pride Month - Tháng Tự Hào.
New York City 2020 Thời trang, hay áo quần, trong mọi sự kiện của xã hội, đóng vai trò như một mặt báo truyền tin và là phương tiện để cộng đồng đấu tranh cho tiếng nói cho mình. Vậy ngành thời trang đã lên tiếng qua những cách thức như thế nào? Ngày nay, ta có thể dễ dàng bắt gặp những sản phẩm mang màu sắc từ cờ kiêu hãnh LGBTQ+, những chiếc áo/sweater/hoodie in những slogan ủng hộ LGBTQ+,... hay những sản phẩm với thiết kế unisex. Bên cạnh những sản phẩm trên, khi nhìn vào dòng chảy lịch sử của thời trang, sự ủng hộ không chỉ dừng lại ở đó. Nó bao hàm nhiều yếu tố và có vô số các cách truyền đạt, mà qua đó, thiết kế và màu sắc là hai điều tất yếu nhất để các nhà thiết kế và cả thương hiệu sử dụng để truyền tải. 
Balenciaga Pre-Fall 2021 Trang phục Unisex chỉ là một phần nhỏ trong phong trào đấu tranh Thuật ngữ "unisex" xuất hiện lần đầu tiên vào năm 1968 trên tạp chí Mỹ "Life", là sự kết hợp giữa "uni" (liên kết) và "sex" (giới tính), liên kết giới tính, là những sản phẩm được thiết kế phù hợp cho cả nam và nữ, mang tính chất phi giới tính. Trước đó, thời trang theo truyền thống được đặt trong bối cảnh được phân định rõ ràng thông qua việc khẳng định lại bản sắc giới tính: phụ nữ mặc váy, đàn ông mặc quần. Những năm 1960 mở ra một chương mới trong nhận thức xã hội, trong đó các khái niệm thông thường về tuổi tác, giới tính và giai cấp dường như thay đổi hoàn toàn. Hơi thở thời đại, với bối cảnh phong trào nổi loạn của thanh thiến niên Mỹ từ những năm 1950 - 1960, đã thúc đẩy các nhà thiết kế kết hợp các định nghĩa mới vào sản phẩm của họ. Ý tưởng về unisex hình thành mở rộng hơn ý nghĩa của sự tự do: unisex có nghĩa là giải phóng khỏi giới tính, nó như sự liên kết giữa trang phục với tiếng nói từ chối các hệ thống phân cấp truyền thống và thái độ bảo thủ lỗi thời với xu hướng tình dục. 
(Hình ảnh từ The Atlantic) Quần áo unisex của thập kỷ 60s và 70s ra đời với khao khát làm mờ hòa hoặc phá vỡ ranh giới về giới tính. Bắt đầu từ sàn diễn thời trang, nơi mà các nhà thiết kế tên tuổi như Pierre Cardin, Andre Courreges và Paco Rabanne cho ra mắt những thiết kế phi giới tính thể hiện sự bình đẳng trong thời trang của cả hai phái. Bộ sưu tập Cosmos năm 1964 của Pierre Cardin, với áo dài và quần ống đứng cho cả nam và nữ, là một tuyên bố đầy tự tin về quần áo unisex. BST thể hiện hình ảnh dù là nam giới hay nữ giới đều diện những bộ đồ bó sát đan xen nhiều lớp với váy, tạp dề, phụ kiện, bốt cao đến đùi, cùng những mẫu áo khoác nhẹ và tất dài dành cho cả nam và nữ. Nó không chỉ làm nên một trong những thành tựu đáng giá trong sự nghiệp của nhà thiết kế quá cố mà còn nói lên tinh thần thời của thời đại ông đang sống khi đó. 
(Pierre Cardin Cosmocorps collection) Thường được gắn nhãn là "nhà phát minh" của thời trang unisex, Rudi Gernreich đã mạnh mẽ phát triển các sản phẩm unisex của ông, xóa nhòa việc phân chia giới tính thông qua việc nhấn mạnh tầm quan trọng của các thuộc tính tình dục và khiến chúng trở nên tầm thường. Nổi bật chính là mẫu đồ tắm monokini dành cho mọi giới tính. 
Thiết kế monokini của Rudi Gernreich Năm 1966, Yves Saint Laurent đã thiết kế những mẫu vest “Le Smoking” - tuxedo dành cho phái đẹp. Hình ảnh người mẫu nữ, xuất hiện trong bộ trang phục theo quan niệm lúc đó chỉ dành cho đàn ông, không chỉ phá bỏ mọi nguyên tắc của trang phục lúc đó, mà còn đi ngược lại với chuẩn mực "nữ phải mặc váy". Góp phần phá bỏ các định kiến về giới mà còn nâng cao nhận thức về tinh thần nữ quyền là điều khiến Saint Laurent gây tranh cãi với giới chuyên môn thời điểm đó, nhưng bên cạnh đó, cũng đã góp phần nâng cao nhận thức về việc xóa nhòa ranh giới định kiến. 
(“Le Smoking” - Yves Saint Laurent) Thế nhưng, phong trào ủng hộ LGBTQ tác động và truyền tải cảm hứng cho thời trang không chỉ dừng lại tại việc làm ra các sản phẩm unisex. Thiết kế thời trang còn được thể hiện qua chất liệu vải, đường cắt, chất liệu in, xử lý chất vải,... kết hợp cùng với tầm nhìn của người sáng tạo để tạo ra những tác phẩm truyền tải thông điệp mà nó hướng đến. Chất liệu da, latex, ren, thường gắn liền với "fetish fashion" - thuật ngữ mô tả mối gắn kết giữa thời trang và sự phóng khoáng của tình dục, giới tính, cũng là một cách để thể hiện tiếng nói của LGBTQ+ trong văn hóa đương đại. Đặc biệt, với nhiều đồng tính nam, họ cảm thấy thoải mái với bản thân và đồ da/latex/ren khiến họ cảm nhận được những đường nét nam tính của mình, theo một cách quyến rũ. Từ đó, hình thành nên một tiểu văn hóa mang tên "leather subculture" và có lá cờ biểu tượng riêng mang tên "Leather Pride Flag". 
("Leather Pride Flag") 
(Một cặp đôi tại S&M Pride march, London 1995) Màu sắc dành cho tất cả mọi người, chỉ cần họ cảm thấy hạnh phúc với nó, và định giới cũng vậy Ngày trước, với màu sắc trong cuộc sống, luôn có sự phân định rõ ràng: màu hồng dành cho nữ và màu xanh dương dành cho nam. Các bé trai, bé gái lớn lên với những gia đình kiểu mẫu, luôn được phân định rõ ràng như vậy. Với sự đấu tranh cho việc xòa nhòa ranh giới giới tính và kêu gọi bình đẳng với mọi xu hướng tình dục, việc dùng màu sắc để phân loại như trên đã không còn chính xác nữa. Mọi người được tự do với giới tính của mình, cũng như tự do trong việc chọn màu sắc của mình. Thời trang đồng hành cùng LGBTQ+ thể hiện sự tự do, giải phóng những định kiến xã hội và bình đẳng với nhau. Các nhà thiết kế thời trang và thương hiệu trong thiết kế của mình đã sử dụng màu sắc để truyền tải ý nghĩ đó. "Why can be blue when you can gay" - đó là tuyên ngôn của Ashish trong bộ sưu tập Thu/Đông 2017. Không có gì bí mật khi sequins là đồng phục không chính thức của những người đồng tính và đó cũng là điều mà Ashish cũng biết rõ. Người mẫu của ông xuất hiện trên sàn catwalk cùng chiếc áo in slogan một cách vô cùng tự hào, như thách thức tất cả những định kiến của xã hội. 
(Ashish Thu/Đông 2017) Sau 17 năm làm việc tại Burberry, bộ sưu tập cuối cùng của Christopher Bailey mùa Xuân/Hè 2018 được làm dành tặng riêng cho cộng đồng LGBTQ+: họa tiết cầu vồng xuất hiện trên hầu hết các sản phẩm của thương hiệu Anh. Và cuối buổi trình diễn, Cara Delevingne xuất hiện lộng lẫy trong một chiếc áo khoác lông giả, họa tiết kẻ đặc trưng của Burberry nằm ở mặt trong lớp áo, nhường chỗ cho các màu sắc của cầu vồng tại lớp ngoài. 
(Burberry Xuân/Hè 2018) Những năm 1980 trở đi, trái ngược với sự hào nhoáng và quyến rũ của thời trang phương Tây, các nhà thiết kế Nhật Bản Rei Kawakubo (NTK của Comme des Garçons) và Yohji Yamamoto đã tạo ra những bộ sưu tập được báo chí mệnh danh là "diện mạo hậu Hiroshima". Để phản ứng lại xu hướng tình dục quá nữ tính hóa phổ biến trong thời trang Âu Mỹ, Kawakubo và Yamamoto đã thiết kế trang phục không giới tính, rộng rãi, bất đối xứng và không theo quy tắc nào với màu đen chủ đạo. 
(Thiết kế của Rei Kawakubo vào 1980s) 
(Yohji Yamamoto, Spring-Summer 1983) Trong lĩnh vực thời trang, có rất nhiều nhà thiết kế là LGBTQ+ cùng những cảm hứng bất tận dành cho cộng đồng của họ: Alexander McQueen, người sáng tạo của những chiếc quần cạp trễ (bumster pants) vô cùng nổi tiếng vào những năm 2000, Thierry Mugler táo bạo với những chiếc corset tôn vinh hình thể, Jean Paul Gaultier với bullet bra,... tất cả đã tạo nên những tiền đề vững chắc và xây dựng nên những hình ảnh/thiết kế/sản phẩm tượng đài của thời trang thế giới. Không chỉ nhà thiết kế, mà cả stylist, người mẫu, người mẫu chuyển giới,... đều không ít người là LGBTQ+. Họ đều đang đảm nhận rất tốt, thậm chí là những cái tên nổi bật hàng đầu trong ngành thời trang nói riêng và mọi ngành nghề khác nói chung. 
(Alexander McQueen bumster pants – Fall 1996) 
(Người mẫu Helmut Newton cùng Thierry Mugler corset) 
(Madonna cùng bullet bra của Jean Paul Gaultier) Rõ ràng, thời trang và LGBTQ+ ảnh hưởng song song và phát triển cùng nhau. Nhưng áo quần, suy cho cùng cũng chỉ là những thứ ta mặc lên người, một phần biểu lộ người mặc là ai, muốn thể hiện điều gì. Điều tích cực hơn mà Pride Month nói riêng và cả LGBTQ+ nói chung là giải phóng bản thân bởi những định kiến của xã hội, thể hiện cái tôi của mình, mà thời trang chính là phương tiện để tuyên bố với thế giới mình tự do, tự hào, kiêu hãnh và hạnh phúc dù cho bản thân là ai hay xu hướng tình dục/giới tính gì đi nữa. Đặc biệt là trong bối cảnh hiện nay, thì tình yêu giữa người với người với nhau, là điều đáng trân trọng và tự hào. 