Khi "người nổi tiếng" ăn cắp
"Gen Z" là một thế hệ lười suy nghĩ mà chỉ biết ĂN CẮP những ý tưởng của người khác
Dosi-in · 2021-05-08 · Bài viết dự thi
Chúng ta hay nói là "Gen Z" là một thế hệ lười suy nghĩ mà chỉ biết ăn cắp những ý tưởng của người khác. Nhưng hãy nhìn xem - những người đang được xem là thần tượng, là hình mẫu của rất nhiều giới trẻ. Rất nhiều bạn đang xem những người đó để học tập thời trang, sáng tạo và chia sẻ rất nhiều. Lượng người "nổi tiếng" trong ngành công nghiệp thời trang trải dài từ những ca sĩ, stylist và các "art directors/creative director". Hài hước thay, mang danh là giám đốc nghệ thuật, giám đốc sáng tạo, là những người tiên phong và định hình cả một nền nghệ thuật và thời trang của Việt Nam nhưng còn "ăn cắp" trắng trợn thì trách sao được những thương hiệu Việt Nam trẻ làm điều tương tự.
Họ còn coi thường "người tiêu dùng" Việt đến mức nào. Lợi dụng kẽ hở và sự thiếu hiểu biết của nhiều người đọc Việt cũng như tâm lý "Sính ngoại" nên những người "nổi tiếng" trên đã ngang nhiên copycat những ideas, concept của cả những nghệ sĩ nước ngoài đến những nghệ sĩ trong nước. Dẫu biết rằng trong nền công nghiệp này việc "Cá lớn nuốt cá bé" cũng không phải là chuyện hiếm. Balenciaga , Gucci cũng đã từng liên quan đến vấn đề "Ăn cắp" những ý tưởng của những thực tập sinh hoặc các nghệ sĩ hoạt động nhỏ lẻ trong nghề. Và - ai sẽ là người nhận biết tới? Tiếng nói yếu ớt của những người độc lập không dưới sự bảo hộ của các tập đoàn lớn sẽ vang tới được tới đâu. Điều này còn phụ thuộc vào thái độ của cộng đồng, của người tiêu dùng. 
Ở Việt Nam, điều này cũng chẳng khá khẩm vào đâu. Mới gần đây, chúng ta thấy Chi Pu up một bộ hình trong đó sử dụng bộ nails có chi tiết gần như giống 90% với sản phẩm mà nail artist Quỳnh Anh đã thực hiện cho Suboi trong hình ảnh được sử dụng ở một tạp chí uy tín khác là L'Officiel Việt Nam. Đây không phải là lần đầu mà "ca sĩ" tay ngang Chi Pu dính vào nghi án "Đạo sĩ" khi cùng với stylist thân thiết của mình là Kenshj Phạm đã từng bị chính cộng đồng mạng bóc mẽ khi có sự liên hệ mật thiết giữa cách phối đồ, màu sắc, bối cảnh với CL (2NE1), Huyna.. Đạo chán chê nước ngoài rồi về đạo nước ta. Âu cũng là một vinh hạnh khi nghệ sĩ nước ta đã trở nên xứng đáng để bị "Ăn cắp" nhỉ?! 
Chưa hết, Bảo Nam - một "Art Director" từng thực hiện rất nhiều những tác phẩm "nghệ thuật" được sự ủng hộ và biết tiếng của nhiều người nổi tiếng trong giới showbiz Việt Nam. Hẳn ai cũng biết điều mà mình muốn nói, trong buổi triển lãm "Plus by Bảo Nam" vào tháng 4, 2021 thì tác phẩm này đã bị một nghệ sĩ người Nga tên là Baina tố là đạo ý tưởng của 2 tác phẩm thuộc nghệ sĩ Jamie North (Terraforms, 2014) và Matsuri Yamana (The Cloud, 2010). Đào sâu lại quá khứ, không chỉ là Bảo Nam + mà còn rất nhiều tác phẩm ở quá khứ của "Dám đốk Xán tạo" này "ăn cắp" rất nhiều từ những nghệ sĩ trên thế giới. Có lẽ anh Nam cũng không ngờ rằng một ngày mình lại bị bóc ra như vậy, dù đã cẩn thận lấy ý tưởng từ những nơi mà không phổ biến tại Việt Nam như Nga, Ukraine, Hawaii. Cái kim trong bọc lâu ngày cũng lộ ra, muốn người ta không biết thì đừng làm. Thay vì xin lỗi tác giả nguyên bản và cộng đồng Việt Nam thì anh Nam lại có những hình thức "Kệ đời" và thay đổi hình thức trong rất "Kỳ cục" và "Phản cảm". Thay vì bản gốc dựng dọc thì anh thay bằng cách đặt ngang (?). Một cách vô cùng cùn. 
Tác phẩm của nghệ sĩ Jamie North (bìa trái), tác phẩm của Bảo Nam (giữa), và vẫn là tác phẩm của Bảo Nam nhưng được đặt ngang sau khi bị tố đạo nhái (bìa phải) 
Tác phẩm của nghệ sĩ Sonja Vordermaier (trái) và tác phẩm của Bảo Nam (phải) Nguy hiểm hơn nữa đó chính là những hệ lụy mà người nổi tiếng "ăn cắp". Có thể thấy rõ ràng rằng khi những kẻ "ăn cắp" trên công khai những sản phẩm mà họ làm ra, có rất đông những người nổi tiếng, những người có số lượng theo dõi khủng trên social nhảy vào "Like vô thức", "Tán dương". Điều này nghĩa là gì? Điều này nghĩa là họ chẳng biết rằng tác phẩm đó là một tác phẩm ăn cắp cũng chẳng biết xuất xứ, ý nghĩa của những sản phẩm nghệ thuật này dù họ là những người đang hoạt động trong mảng nghệ thuật ? (Âm nhạc, thời trang, FineArt..). Đó là kết quả của việc thiếu những người có chuyên môn, được đào tạo bài bản trong đúng lĩnh vực ở Việt Nam hoặc họ không được trọng dụng do không có mối quan hệ, không nịnh hót, không bầy đàn. Và giờ đây, những kẻ đang là leader của giới nghệ sĩ Việt Nam đa phần đều là những người tay ngang và sẵn sàng "ăn cắp chất xám" của người khác. 
Đầu ngành đã thế thì trách sao những thương hiệu thời trang đường phố không "thỏa sức" mà ăn cắp, mà coi nhẹ tác quyền, coi chất xám và công sức của người khác là đồ bỏ đi. Hài hước thay là những tác phẩm gốc không hề nổi tiếng mà những tác phẩm bị ăn cắp lại được giới trẻ đón nhận và mang lại một nguồn thu (Từ tài chính cho đến danh tiếng) cho những kẻ "Ăn cắp". Vậy thì nó sẽ là một "tấm gương" dành cho những kẻ đi sau. Việc gì phải đầu tư chất xám mà không được công nhận và không kiếm được tiền tại Việt Nam. Thôi thì cứ "ăn cắp" cái đã, bị bóc thì một là lơ, hai là dùng tiền. Thế thôi! 
Muốn thị trường tốt hơn, không ăn cắp nhiều như bây giờ. Từ những kẻ ăn trên ngồi trốc đến các bạn trẻ hiện tại, thị trường phải trở nên thông minh hơn - kiểm duyệt sát sao hơn và có thái độ "Tẩy chay hành vi ăn cắp" mạnh mẽ hơn. Bên cạnh đó, cũng cần những người có chuyên môn, có chính kiến sẵn sàng đứng ra lên án và phân tích những thứ ăn cắp rõ ràng để chúng ta có thể tôn trọng và đặt niềm tin vào đúng người đã sáng tạo ra những thứ đó. Nếu không, Việt Nam sẽ mãi mang một hình ảnh xấu xí trong mắt giới nghệ thuật nước ngoài khi luôn ăn cắp những artwork, công trình của người khác.